Het Gasthuis in Oudewater

Wim Geurts, stadsgids in Oudewater vertelt naar aanleiding van de recente vondsten die bij werkzaamheden aan de Lange Burchwal bloot kwamen te liggen over het gasthuis dat destijds daar gestaan moet hebben. Wim weet, net als al die andere stadsgidsen, heel veel te vertellen over Oudewater, maar het gasthuis heeft nu even al zijn aandacht.

Wim laat een kaartje zien waarop het gasthuis is getekend en dat zou dateren uit 1580, maar hij meent te weten dat er daarvoor al een gasthuis was dat in de veertiende eeuw gebouwd zou zijn; hij weet zelfs het exacte jaartal: 1349. Maar dat pand zou bij de grote brand in 1575 verwoest zijn. Over dat gasthuis is niets meer te vinden, want ook alle archiefstukken zijn bij die brand verloren geraakt. Wim weet over dat het latere gasthuis, dat uit 1580, te vertellen dat een rijke Oudewaternaar in zijn testament bepaald had dat er uit zijn nalatenschap een gasthuis gebouwd zou moeten worden.

Op het schilderij van Dirk Stoop staat, als je goed kijkt, het gasthuis net achter de stadsmuur.
Deze rijke Oudewaternaar heette Elbert Speijert en bepaalde dat ook armen onderhouden dienden te worden en zo tegen 1700 zou het gasthuis uitgebreid zijn met een aantal kamertjes.

Op een kaartje uit 1723 zou dan ook een veel groter gasthuis ingetekend staan. Op een prent over 1743 staat een doorkijkje door de Gasthuissteeg met een blik op het gasthuis dat daar stond.

Korte tijd later echter ging het financieel minder goed en zo rond 1750 begon langzamerhand de onttakeling.

Een deel werd nog gebruikt als arsenaal, maar kort na 1800 werd het gasthuis definitief afgebroken.

Nu echter zijn tijdens werkzaamheden aan de Lange Burchwal archeologische vondsten gedaan en werd een onderzoek gestart. Caio Haars meldt dat wat nu werd aangetroffen een zeventiende-eeuwse woning is geweest die boven een boven een stedensloot was gesitueerd.
Wie weet wat er nog te vinden valt met betrekking tot het gasthuis. Wim houdt ons vast op de hoogte.

En Bert van der Horst voorziet ons van foto’s van de opgravingen.

Redactie Oudewater.net

NB Uiteraard weet Oudewaters stadshistorica heel veel meer te vertellen over het gasthuis dat Oudewater ooit rijk was; ze heeft er zelfs een omvangrijke brochure over geschreven. Ook in het Urechts Archief is hierover veel informatie te vinden: Utrecht Archief

Geef een antwoord